7248 Sayılı Kanun ve Kanundan Kaynaklanan Haklar

7248 Sayılı Kanun ve Kanundan Kaynaklanan Haklar
Tazminat Hukuku
7248 Sayılı Kanun ve Kanundan Kaynaklanan Haklar

7248 Sayılı Kanun nedir, kurulan komisyon neyi amaçlıyor?

Yazımızda 7248 Sayılı Kanun hakkında açıklamalar ve yasanın detaylarına yer vermeye çalışacağız. 7248 sayılı kanunun tam açılımı, “1924 Tarih ve 491 Sayılı Teşkilatı Esasiye Kanununun Bazı Hükümlerinin Kaldırılması ve Bazı Hükümlerinin Değiştirilmesi Hakkında Geçici Kanunun Bazı Hükümlerinin Yürürlükten Kaldırılması ve Neden Olunan Mağduriyetlerin Giderilmesi Hakkında Kanun” şeklindedir.

Adından da anlaşılacağı üzere, düzenleme ile mağduriyetlerin giderilmesi amaçlanmış ve bu gündem üzerine yoğunlaşılmıştır. 7248 sayılı Kanunun ilk maddesi ile;

12/06/1960 tarih ve 1 sayılı 1924 Tarih ve 491 Sayılı Teşkilatı Esasiye Kanunu’nun Bazı Hükümlerinin Kaldırılması ve Bazı Hükümlerinin Değiştirilmesi Hakkında Geçici Kanunun 6. maddesi ile 24. maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır. Hatırlanacağı üzere;

1924 Tarih ve 491 Sayılı Teşkilatı Esasiye Kanunu’nun Bazı Hükümlerinin Kaldırılması ve Bazı Hükümlerinin Değiştirilmesi Hakkında Geçici Kanunun 6. maddesi;

“Sakıt Reisicumhur ile Başvekil ve Vekilleri ve eski iktidar mebuslarını ve bunların suçlarına iştirak edenleri yargılamak üzere bir “Yüksek Adalet Divanı” kurulur.

Yüksek Adalet Divanı, Adli, İdari ve Askeri kazaya mensup Hakimler arasından, Bakanlar Kurulunun teklifi üzerine, Milli Birlik Komitesince seçilecek bir Başkan, sekiz asli ve altı yedek üyeden kurulur. Sanıkların sorumluluklarını araştırmak ve haklarında son tahkikat açılarak Yüksek Adalet Divanına verilmeleri gerekip gerekmediğine karar vermek üzere bir “Yüksek Soruşturma Kurulu” teşkil olunur.

Yüksek Soruşturma Kurulu, Bakanlar Kurulunun teklifi üzerine, Milli Birlik Komitesince seçilecek bir Başkan ile otuz üyeden kurulur; bu Kurulun teşkilatı ve çalışma usulü özel kanunla belirtilir.

Yüksek Adalet Divanının Başsavcısı ile beş yardımcısı, Yüksek Soruşturma Kurulu Başkan ve üyeleri arasından, Bakanlar Kurulunun teklifi ile Milli Birlik Komitesince tayin edilir.

Yüksek Adalet Divanının kararları kesindir; ancak idam kararlarının infazı, kararın Milli Birlik Komitesince tasdikine bağlıdır.

Milli Birlik Komitesi üyeleri, bu üyelikten ayrılmış olsalar bile, Yüksek Adalet Divanında, Yüksek Soruşturma Kurulunda ve Divan Savcılığında vazife alamazlar.

Yargılanmaları, 1924 tarihli Teşkilatı Esasiye Kanununa göre, Divanı Aliye ait bulunan şahıslar hakkında soruşturma ve yargılama yetkisi dahi Yüksek Adalet Divanı ve Yüksek Soruşturma Kurulu tarafından kullanılır.”

şeklindeydi. Aynı yasanın 24. maddesinin 2. fıkrası ise;

1924 Tarih ve 491 Sayılı Teşkilatı Esasiye Kanunu’nun Bazı Hükümlerinin Kaldırılması ve Bazı Hükümlerinin Değiştirilmesi Hakkında Geçici Kanunun 6. maddesi ile 24. maddesinin ikinci fıkrası;

Eski iktidar mensuplarından, kendilerinin ve yakınlarının servetlerini meşru yollardan edindiklerini mahkemede ispat edemeyenler hakkında Teşkilatı Esasiye Kanununun 73 üncü maddesinde yazılı müsadere yasağı yürürlükten kaldırılmıştır.

şeklindedir.

Yüksek adalet divanı kararlarının adli sicil ve her türlü arşiv kayıtlarından silinmesi

7248 sayılı kanun uyarınca; 12/6/1960 tarih ve 1 sayılı Kanunun 6. maddesinin yürürlükten kaldırılması sebebiyle;

  • Varlığı hukuki dayanaktan mahrum Yüksek Adalet Divanının hükümsüz hale gelen bütün kararlarının,
  • Adli sicil ve her türlü arşiv kayıtlarından silinmesi,

Adalet Bakanlığı tarafından resen yerine getirilir.

Hangi zararlar karşılanacak?

7248 sayılı kanun ile yukarıda detayları açıklanan;

1 sayılı Kanunun 6. maddesi uyarınca kurulan;

  • Yüksek Soruşturma Kurulu,
  • Yüksek Adalet Divanı,

tarafından haklarında soruşturma ve kovuşturma yürütülenlerin, bu soruşturma ve kovuşturmalar sebebiyle uğradıkları manevi zararların Hazine tarafından karşılanması hususu düzenlenmiştir. Ayrıca 7248 sayılı kanun metninde, açıkladığımız bu kişilerin malvarlığı değerlerinin müsadere edilmesinden kaynaklanan maddi zararlarının da karşılanacağı konusunda düzenleme yapılmıştır.

7248 sayılı kanun komisyon

Yasa uyarınca, yukarıda detaylarını açıkladığımız 7248 sayılı kanunun geçici 1. maddesi 2. fıkrası kapsamında;

  • Zarar görenler,
  • Veya mirasçıları,

tarafından zararlarının karşılanması talebi ile yapılacak başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere, Cumhurbaşkanı tarafından bir Komisyon kurulacağı düzenlenmiştir. Bu komisyon kurulmuş olup üyeleri belirlenmiştir. Yasa ile kurulan komisyonun çalışma usul ve esasları, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecektir.

Bu düzenleme kapsamında zararlarının karşılanmasını isteyenler,

Komisyonun çalışma usul ve esaslarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen üç ay içinde

Komisyona başvurmak suretiyle yukarıda açıklanan zararlarının tazminini isteyebilecektir.

7248 sayılı kanun kapsamında kurulan komisyon kararlarına itiraz

Yasa uyarınca komisyon kararlarına karşı,

  • Kararın tebliğini izleyen on beş gün içinde,
  • Bir defaya mahsus olmak üzere,

itiraz başvurusunda bulunulabilecektir. Yapılan itiraz başvurusu üzerine verilen kararlara karşı ilk derece mahkemesi sıfatıyla Danıştay’da dava açılabilecek olup bu davalar acele işlerden sayılacaktır. Yasada yer alan bu düzenleme uyarınca Komisyona yapılacak başvurular için herhangi bir ad altında ücret talep edilmez. Komisyonun itiraz neticesinde verdiği kararlara karşı Danıştayda açılacak davalarda karar ve ilam harcının yasa ile maktu alınacağı ve dava sonunda maktu vekalet ücretine hükmedileceği belirlenmiştir.

Bilgi ve belge temini

Başvuru sonrası komisyon tarafından yapılacak inceleme ve başvuruların değerlendirilmesi aşamasında ihtiyaç duyulan bilgi ve belgelerin ilgili gerçek veya tüzel kişilerden istenebileceği hususunda düzenleme yapılmıştır. Ayrıca kamu kurum ve kuruluşlarının, buna yönelik talepleri belirlenen süre içinde yerine getirmek zorunda olduğu düzenlenmiştir.

Net bir tutarın tespit edilememesi

Uğranılan zararlara ilişkin tutarın net bir şekilde tespit olunamaması ihtimali de düşünülmüş olup bununla ilgili de bir düzenleme yoluna gidilmiştir. Bu vesile ile 7248 sayılı kanun kapsamındaki maddi zararların karşılanması talepleri karara bağlanırken, uğranıldığı kesin olan fakat aradan zaman geçmesi nedeni ile tutar yönünden tespitin teknik olarak mümkün bulunmadığı zararlar yönünden hakkaniyete uygun bir miktarın ödenmesine karar verileceği belirtilmiştir.

7248 sayılı kanun yasa komisyon başvuru tazminat avukat istanbul

Hukuki başvurularınızla ilgili destek ve danışmanlık talepleriniz için hukuk ofisimize ait 08504201155 iletişim hattımızdan bizlerle iletişime geçebilir, iletişim sekmesindeki formu kullanarak taleplerinizin bize ulaşmasını sağlayabilirsiniz.

 

Önceki
Sonraki